Zintuiglijke prikkels… Wat zijn dat?

Geluiden, geuren, kleuren, bewegingen… De gehele dag door worden we blootgesteld aan allemaal prikkels om ons heen en ontvangen we prikkels via onze zintuigen. Dit kan je fijn vinden, maar het kan ook zijn dat je het juist prettig vindt om méér of minder prikkels om je heen te hebben. De verwerking van prikkels via je zintuigen noemen we zintuiglijke informatieverwerking. Wat is dat nu precies? In deze blog lees je hier meer over! 

Wat is zintuigelijk Informatieverwerking (SI)? 

Sensorisch betekent zintuiglijk. Via de zintuigen krijgen we informatie, zowel van buiten als binnen ons lichaam. Deze informatie hebben we nodig om goed te kunnen functioneren in het dagelijks leven. De informatie vanuit onze zintuigen wordt verwerkt in onze hersenen. Zo weten we wat er gebeurt en hoe we daar adequaat op moeten reageren. 

Welke zintuigen spelen mee? 

Je kent vast wel de vijf zintuigen: ruiken, proeven, horen, zien en voelen. Maar er zijn ook drie minder bekende zintuigen. Ten eerste heb je een evenwichtsorgaan, waarmee je opmerkt of je wel of niet in evenwicht bent, of je bijvoorbeeld kan gaan vallen en of je sneller/langzamer gaat bewegen. Daarnaast heb je een houding- en bewegingsgevoel. Dit zintuig zit in alle spieren en gewrichten. Hiermee merk je op hóe je beweegt en in welke houding je je bevindt. Tot slot heb je een zintuig dat het lichaam van binnenuit waarneemt en bijvoorbeeld een signaal geeft van honger/dorst, een volle blaas of een zenuwachtig gevoel. Al deze 8 zintuigen werken de gehele dag in ons lichaam samen om ervoor te zorgen dat we goed kunnen reageren op onze omgeving. Ze bestaan afzonderlijk van elkaar maar moeten als geheel functioneren. 

Filter voor prikkels en overprikkeling 
Een gezond brein filtert alle prikkels die binnenkomen. Hierdoor zorgt het brein dat het niet overbelast raakt en het steeds nieuwe informatie kan opnemen en verwerken.    

Het is heel goed mogelijk dat het filter in je brein (door uiteenlopende redenen) niet goed werkt. Hierdoor kan je te sterke of te veel informatie binnenkrijgen, waardoor je overprikkeld raakt. Mensen die overprikkeld zijn kunnen onder andere last hebben van hoofdpijnklachten, vermoeidheidsklachten, stress, slaapproblemen en/of concentratieproblemen.  

Het tegenovergestelde van overprikkeling is onderprikkeling. Bij onderprikkeling laat jouw filter te weinig prikkels door. Hierdoor kun je (belangrijke) informatie missen.  

Prikkeldrempels  

Iedereen heeft per zintuig een prikkeldrempel en reageert ook anders op prikkels. De prikkeldrempel bepaalt hoeveel zintuiglijke prikkels er nodig zijn of hoe sterk een prikkel moet zijn voordat deze wordt opgemerkt door het brein. Bij een hoge prikkeldrempel heeft het brein meer zintuiglijke prikkels nodig om deze op te merken om erop te reageren. Bij een lage prikkeldrempel heeft het brein relatief weinig zintuiglijke prikkels nodig om deze op te merken en te reageren. 

Zintuiglijke informatieverwerkingsstoornis 

Je spreekt van een zintuiglijke informatieverwerkingsstoornis als het brein de informatie uit de zintuigen niet goed kan verwerken en anders reageert op prikkels. Het brein neemt prikkels te sterk of te zwak waar en zintuigsystemen werken onvoldoende samen. Zintuiglijke informatieverwerkingsstoornissen komen zowel bij kinderen als volwassenen voor. Bij kinderen kan dit zich uiten in ander gedrag (clownesk), concentratieproblemen, woedeaanvallen, onhandigheid, teruggetrokken gedrag, of juist hyperactief en prikkelzoekend gedrag. Bij volwassen kan dit zich uiten in concentratie-en geheugenproblemen, kortaf (emotioneel) reageren, vermoeidheidsklachten.  

Ergotherapie en zintuiglijke informatieverwerking 

Heeft u het idee dat uw zelf of uw kind belemmeringen ondervindt in het functioneren d.m.v. de prikkelverwerking, dan kan de ergotherapeut hierin ondersteunen. De prikkelverwerking kan in kaart worden gebracht en hieruit kan een passende behandeling/interventie worden ingezet. Hierdoor krijg je zicht op de wijze hoe je prikkels verwerkt en kan het helpen om (meer) in balans te komen. 

Wilt u meer informatie over dit onderwerp of heeft u vragen? Neem dan gerust contact met ons op! Bekijk onze website voor de contactgegevens van de ergotherapeuten www.eve-ergotherapie.nl. Of stuur een bericht via onze Instagram of Facebook.  

 

Vorige